Đại học kết nối doanh nghiệp: Sinh viên sẽ được chuẩn bị gì cho thị trường việc làm mới?

Bộ GD&ĐT cho biết, ngày 28/9, tại TP. Hồ Chí Minh, Bộ tổ chức Diễn đàn hợp tác nhà trường - doanh nghiệp năm 2026 với chủ đề “Kết nối đặt hàng đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho các ngành công nghệ mới nổi”.

Khoảng 250 đại biểu dự kiến tham dự Diễn đàn, gồm đại diện gần 100 trường đại học, cao đẳng và 55 doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực như công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ giáo dục, tài chính - ngân hàng, sản xuất, logistics...

Đây là diễn đàn tập trung vào một vấn đề có liên quan trực tiếp đến người học: nhà trường cần đào tạo những gì để sinh viên có thể đáp ứng yêu cầu ngày càng thay đổi của thị trường lao động? Nói cách khác - sinh viên sẽ được chuẩn bị gì cho thị trường việc làm mới?

Doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào quá trình đào tạo

Theo Bộ GD&ĐT, Diễn đàn hướng tới tăng cường kết nối nhu cầu sử dụng nhân lực của doanh nghiệp với hoạt động đào tạo tại các cơ sở giáo dục.

Theo đó, doanh nghiệp không chỉ tiếp nhận sinh viên sau khi tốt nghiệp mà có thể tham gia ngay từ khâu xác định nhu cầu nhân lực, đặt hàng đào tạo, góp ý xây dựng chương trình, hướng dẫn thực hành, thực tập đến nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và chuyển giao công nghệ.

Cách tiếp cận này đặt ra yêu cầu các chương trình đào tạo phải gắn hơn với thực tiễn nghề nghiệp. Người học có cơ hội tiếp cận sớm hơn với yêu cầu của doanh nghiệp, môi trường làm việc và những kỹ năng cần thiết cho ngành nghề mà mình theo đuổi.

Các mô hình được chia sẻ tại Diễn đàn dự kiến gồm “Xoắn ốc ba trụ cột” (Triple Helix), mô hình “5 cùng”, đồng sáng tạo giá trị, đào tạo theo đặt hàng doanh nghiệp, Co-op và tài trợ phòng Lab.

Trong đó, các hoạt động thực hành, thực tập, nghiên cứu và hợp tác giữa trường - doanh nghiệp được xác định là những nội dung quan trọng nhằm thu hẹp khoảng cách giữa đào tạo và nhu cầu sử dụng lao động.

Một trong những điểm nhấn của Diễn đàn là chương trình kết nối bàn tròn giữa trường đại học và doanh nghiệp (University to Business - U2B).

Tại đây, các cơ sở đào tạo và doanh nghiệp sẽ trao đổi trực tiếp về nhu cầu nhân lực, khả năng đặt hàng đào tạo, thực tập, tuyển dụng, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo.

Ban tổ chức dự kiến có 15 thỏa thuận được hợp tác ký kết tại Diễn đàn. Đây được kỳ vọng là cơ sở để những trao đổi về nhu cầu nhân lực được cụ thể hóa thành các chương trình hợp tác giữa nhà trường và doanh nghiệp.

Diễn đàn cũng dự kiến có 10 tham luận về mô hình và giải pháp kết nối, đặt hàng đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho các ngành công nghệ mới nổi.

Các đại biểu sẽ trao đổi về xu hướng ngành nghề, nhu cầu của thị trường lao động và những vấn đề đặt ra đối với giáo dục đại học trong bối cảnh AI phát triển nhanh.

Khi lựa chọn ngành học phải gắn với nhu cầu nhân lực

Theo định hướng của Diễn đàn, mối quan hệ giữa nhà trường và doanh nghiệp không chỉ được đặt ở thời điểm sinh viên chuẩn bị tốt nghiệp mà cần được hình thành trong quá trình đào tạo.

Với người học, điều này có thể tác động trực tiếp đến nội dung chương trình, cơ hội thực tập, trải nghiệm môi trường doanh nghiệp, kỹ năng nghề nghiệp và khả năng tiếp cận việc làm sau tốt nghiệp.

Đặc biệt, trong các lĩnh vực công nghệ mới nổi, yêu cầu về nhân lực có thể thay đổi nhanh cùng sự phát triển của AI, chuyển đổi số và các công nghệ mới. Việc tăng cường trao đổi giữa doanh nghiệp và cơ sở đào tạo vì vậy cũng cung cấp thêm thông tin để nhà trường cập nhật chương trình, đồng thời giúp người học nhận diện rõ hơn những yêu cầu của nghề nghiệp mà mình lựa chọn.

Diễn đàn được tổ chức trong bối cảnh yêu cầu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao gắn với khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được đặt ra trong các chủ trương, chính sách mới về giáo dục và phát triển công nghệ.

Thông qua kết nối trực tiếp giữa cơ sở đào tạo và doanh nghiệp, Bộ GD&ĐT hướng tới thúc đẩy các hình thức hợp tác, đặt hàng đào tạo phù hợp với nhu cầu nhân lực, góp phần gắn quá trình học tập của người học với yêu cầu thực tế của thị trường lao động./.