TP. HCM đặt mục tiêu dạy thật, học thật, chất lượng thật

Tham dự có Thứ trưởng Thường trực Bộ GD-ĐT Phạm Ngọc Thưởng; Phó Chủ tịch UBND TP. HCM Nguyễn Mạnh Cường; Phó Chủ tịch HĐND TP. HCM Huỳnh Thanh Nhân; Giám đốc Sở GD-ĐT TP. HCM Nguyễn Tấn Phát cùng nhiều đại biểu, quý thầy cô giáo.

Nhiều mô hình mới được triển khai

Giám đốc Sở GD-ĐT TP. HCM Nguyễn Tấn Phát cho biết, năm học 2025 - 2026 trong điều kiện vừa sắp xếp tổ chức bộ máy, vừa phải bảo đảm hoạt động chuyên môn liên tục, toàn ngành đã nỗ lực rất lớn để giữ vững sự ổn định, không để bất kỳ cơ sở giáo dục nào bị gián đoạn hoạt động dạy và học.

Nổi bật, chương trình Giáo dục phổ thông 2018 tiếp tục được triển khai đồng bộ, chất lượng giáo dục đại trà và giáo dục mũi nhọn được duy trì. Nhiều mô hình mới được triển khai, trong đó thành phố tiếp tục tiên phong nghiên cứu, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong giáo dục phổ thông.

Bên cạnh những kết quả đạt được, ngành GD-ĐT TP. HCM cũng còn một số tồn tại, bất cập. Chất lượng giáo dục giữa các địa bàn vẫn còn chênh lệch, tình trạng thừa, thiếu giáo viên cục bộ chưa được giải quyết căn cơ. Áp lực trường lớp tại các khu đô thị mới, khu công nghiệp còn lớn, hồ sơ, sổ sách và một số hoạt động hành chính vẫn chiếm nhiều thời gian của đội ngũ nhà giáo.

“Tôi cho rằng, bên cạnh những khó khăn khách quan về nguồn lực, điều chúng ta cần thay đổi mạnh mẽ nhất chính là tư duy quản lý, phương thức tổ chức thực hiện và trách nhiệm của người đứng đầu. Những hạn chế đã được nhận diện thì phải có giải pháp khắc phục những nhiệm vụ đã được giao thì phải xác định rõ người chịu trách nhiệm, thời hạn và kết quả đầu ra. Không né tránh, không đùn đẩy, không để những tồn tại đã được chỉ ra tiếp tục kéo dài qua năm học này sang năm học khác”, ông Nguyễn Tấn Phát nhấn mạnh.

Hoàn thành 1.000 phòng học

Bước vào năm học 2026 - 2027, ngành GD-ĐT TP. HCM có thêm nhiều điều kiện mới để phát triển. Trước hết là Chiến dịch thi đua “150 ngày đêm hoàn thành 1.000 phòng học phục vụ năm học 2026 - 2027” - một chiến dịch có quy mô lớn, được thành phố triển khai với tinh thần khẩn trương, quyết liệt và trách nhiệm cao.

Đến ngày 19/8/2026 đã có 49/53 dự án hoàn thành với 930 phòng học mới, đảm bảo tiến độ các dự án hoàn thành trước ngày khai giảng năm học mới. 930 phòng học không chỉ là một con số trong báo cáo. Đó là hàng chục nghìn chỗ học mới được bổ sung, là điều kiện học tập tốt hơn cho học sinh và cũng là sự gửi gắm, kỳ vọng của thành phố đối với ngành giáo dục.

Cùng với đó, thành phố dành hơn 274 tỷ đồng để sửa chữa, nâng cấp trường lớp, mua sắm trang thiết bị dạy học và bổ sung điều kiện hoạt động cho các trường mới thành lập.

Đặc biệt, thành phố dành khoảng 288 tỷ đồng trang cấp sách giáo khoa cho 100% học sinh thuộc đối tượng yếu thế và toàn bộ học sinh có nhu cầu đăng ký; học sinh, sinh viên được hỗ trợ 100% giá vé xe buýt trên 134 tuyến và được miễn phí khám sức khỏe định kỳ đầu năm học.

Trường mới, phòng học mới, thiết bị mới, chính sách mới là những điều kiện thành phố dành cho giáo dục. Điều kiện càng tốt, nguồn lực càng lớn thì trách nhiệm của ngành càng cao. Điều quan trọng nhất là chúng ta phải chuyển hóa những nguồn lực đó thành chất lượng giáo dục thực chất trong từng nhà trường, từng lớp học, từng tiết dạy và sự tiến bộ của từng học sinh.

Năm học 2026 - 2027, ngành GD-ĐT TP. HCM xác định mục tiêu xuyên suốt là tiếp tục xây dựng nền giáo dục công bằng, chất lượng và trung thực; lấy người học làm trung tâm, đề cao vai trò quyết định của người thầy và lấy kết quả thực chất làm thước đo của công tác quản lý và hoạt động giáo dục. Chủ đề năm học không chỉ là một khẩu hiệu, mà phải được cụ thể hóa thành hành động và kết quả tại từng phòng chuyên môn, từng địa phương, từng cơ sở giáo dục.

Đổi mới tư duy là chuyển mạnh từ quản lý hành chính sang quản trị phát triển; từ điều hành chủ yếu dựa trên kinh nghiệm sang điều hành dựa trên dữ liệu, bằng chứng và kết quả; từ tư duy quản lý sang tư duy phục vụ người học, nhà giáo và xã hội.

Chuyển biến mạnh mẽ là thực hiện thực chất nguyên tắc “giảm để tăng”: giảm đầu mối, giảm thủ tục, giảm hồ sơ, giảm hình thức để tăng nguồn lực trực tiếp cho dạy học, tăng thời gian dành cho chuyên môn và tăng chất lượng giáo dục.

Kết quả thực chất là mỗi nhiệm vụ phải xác định được sản phẩm; mỗi hạn chế phải có giải pháp; mỗi công việc phải có người chịu trách nhiệm; mỗi cam kết phải được kiểm chứng bằng kết quả cụ thể ngay trong năm học.

Sáu nhóm nhiệm vụ trọng tâm

Để đạt được những mục tiêu trên, Giám đốc Sở GD-ĐT TP. HCM đề nghị, trong năm học 2026-2027 toàn ngành tập trung thực hiện sáu nhóm nhiệm vụ trọng tâm.

Thứ nhất, tạo đột phá trong đổi mới và nâng cao chất lượng dạy học.

Tiếp tục nâng cao chất lượng tổ chức dạy học 2 buổi/ngày; chuẩn bị đầy đủ các điều kiện để thí điểm Chương trình Giáo dục mầm non mới; chú trọng phát hiện, bồi dưỡng học sinh giỏi; hiện đại hóa giáo dục nghề nghiệp, gắn đào tạo với nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội và mục tiêu xây dựng thành phố trở thành trung tâm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao của khu vực.

Tổ chức dạy học, kiểm tra, đánh giá phải đúng mục tiêu, đúng chuẩn và phản ánh trung thực năng lực, sự tiến bộ của người học. Kiên quyết không để xảy ra tình trạng nâng điểm, làm đẹp học bạ, chạy theo thành tích; xử lý nghiêm các hành vi gian lận, tiêu cực trong giáo dục. Bởi vì, một nền giáo dục trung thực là nền tảng để hình thành những con người trung thực và một xã hội trung thực.

Đồng thời, triển khai hiệu quả Nghị quyết số 59-NQ/TW ngày 24 tháng 01 năm 2025 của Bộ Chính trị và Kế hoạch số 244/KH-UBND ngày 25 tháng 5 năm 2026 của UBND TP. HCM về Đề án Hội nhập quốc tế trong giáo dục và đào tạo đến năm 2030.

Tiếp tục triển khai Đề án đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học, xác định đây là một trong những nền tảng quan trọng để nâng cao năng lực hội nhập của học sinh thành phố. Từng bước mở rộng đánh giá học sinh theo chuẩn quốc tế; tăng cường trao đổi giáo viên, học sinh, thu hút chuyên gia quốc tế; đồng thời luôn chú trọng gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc.

Thứ hai, nâng cao vị thế của nhà giáo, tạo điều kiện để đội ngũ yên tâm tập trung cho công tác chuyên môn.

Đây là nhiệm vụ tôi yêu cầu phải tạo được chuyển biến rõ nét ngay trong học kỳ I. Sở GD-ĐT sẽ tập trung rà soát, xóa bỏ 100% hồ sơ, sổ sách giấy trùng lặp với thông tin đã có trên cơ sở dữ liệu ngành; cắt giảm tối thiểu 50% hội thi, phong trào, danh hiệu mang tính hình thức; giảm tối đa những công việc không thuộc nhiệm vụ chuyên môn của nhà giáo.

Không thể yêu cầu thầy cô đổi mới, sáng tạo nếu thời gian và tâm sức của thầy cô vẫn bị phân tán bởi những công việc không phục vụ trực tiếp cho hoạt động dạy học và giáo dục học sinh.

Cùng với đó, thực hiện đầy đủ, kịp thời các chế độ, chính sách; quan tâm thu hút, đãi ngộ, tôn vinh nhà giáo; tiếp tục bồi dưỡng đội ngũ theo chuẩn nghề nghiệp, trong đó chú trọng năng lực quản trị, năng lực số, ngoại ngữ và năng lực tổ chức giáo dục hòa nhập.

Thứ ba, sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục, tối ưu hóa nguồn lực. Tổ chức thực hiện thận trọng, chắc chắn Quyết định số 5161/QĐ-UBND ngày 15 tháng 8 năm 2026 của UBND TP. HCM về Phương án tổng thể sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục công lập.

Việc sắp xếp phải quán triệt nguyên tắc “giảm để tăng”, nhưng mục tiêu cuối cùng không đơn thuần là giảm đầu mối, mà phải nâng cao chất lượng giáo dục, nâng cao năng lực quản trị trường học, sử dụng hiệu quả đội ngũ và cơ sở vật chất, tinh gọn bộ máy nhưng không làm ảnh hưởng đến quyền học tập của học sinh.

Đồng thời, chủ động rà soát, điều tiết, phân công giáo viên hợp lý giữa các cơ sở giáo dục, môn học và địa bàn; từng bước khắc phục căn cơ tình trạng thừa, thiếu giáo viên cục bộ.

Thứ tư, đẩy mạnh quản trị dựa trên dữ liệu, chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo.

Triển khai Bộ chỉ số phát triển giáo dục làm căn cứ theo dõi, đánh giá và phục vụ công tác quản lý, điều hành.

Dữ liệu về người học, đội ngũ, phòng học và các điều kiện bảo đảm chất lượng phải được cập nhật đầy đủ, chính xác, kịp thời; bảo đảm yêu cầu “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất và dùng chung”.

Tiếp tục đẩy mạnh học bạ số, học liệu số; triển khai Đề án “Đưa Trí tuệ nhân tạo vào trường học” và Công trình 1.000 trường học số.

“Tôi đặc biệt lưu ý công nghệ phải phục vụ giáo dục, không thay thế vai trò của người thầy. Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo phải đi cùng với bảo đảm an toàn dữ liệu, đạo đức số và trách nhiệm nghề nghiệp; nhà giáo vẫn phải giữ vai trò chủ thể trong quá trình giáo dục học sinh”, Giám đốc Sở GD-ĐT TP. HCM nhấn mạnh.

Thứ năm, bảo đảm công bằng trong tiếp cận giáo dục, phát triển giáo dục hòa nhập.

Phải bảo đảm đủ chỗ học cho trẻ em trên địa bàn thành phố, không phân biệt điều kiện, hoàn cảnh; tiếp tục củng cố vững chắc kết quả phổ cập giáo dục và xóa mù chữ.

Phát triển mạng lưới trường lớp theo quy hoạch, ưu tiên các khu vực gia tăng dân số cao, khu công nghiệp, khu đô thị mới và địa bàn còn khó khăn; từng bước thực hiện mục tiêu 300 phòng học trên 10.000 dân trong độ tuổi đi học.

Thu hẹp khoảng cách chất lượng giáo dục giữa các địa bàn sau hợp nhất phải được xác định là một nhiệm vụ chính trị của toàn ngành, chứ không chỉ là một nhiệm vụ chuyên môn.

Đặc biệt, phải dành sự quan tâm đúng mức đối với trẻ em khuyết tật. Tiếp tục rà soát, tham mưu bổ sung trường chuyên biệt tại những khu vực còn thiếu; đầu tư cơ sở vật chất, thiết bị đặc thù, bố trí đội ngũ phù hợp; phát triển hoạt động can thiệp sớm và hỗ trợ giáo dục hòa nhập.

Tại các cơ sở giáo dục phổ thông, giáo dục hòa nhập phải được thực hiện thực chất; xây dựng kế hoạch giáo dục cá nhân phù hợp với từng học sinh khuyết tật; bố trí giáo viên hỗ trợ, điều chỉnh phương pháp dạy học, kiểm tra, đánh giá và tăng cường bồi dưỡng năng lực giáo dục hòa nhập cho đội ngũ.

Một nền giáo dục công bằng phải bảo đảm cơ hội phát triển cho mọi học sinh và không để bất kỳ em nào bị bỏ lại phía sau.

Thứ sáu, tăng cường xây dựng môi trường học đường an toàn, lành mạnh, hạnh phúc và nâng cao chất lượng y tế học đường.

Kiên quyết phòng ngừa và xử lý nghiêm bạo lực học đường, các hành vi vi phạm đạo đức nhà giáo; xây dựng văn hóa học đường; tăng cường tư vấn tâm lý và công tác xã hội trong trường học.

Đối với công tác y tế học đường, phòng y tế trường học phải hoạt động thực chất; đội ngũ nhân viên y tế phải đáp ứng yêu cầu chuyên môn; bảo đảm tuyệt đối an toàn thực phẩm tại bếp ăn bán trú và căn-tin.

Tăng cường bảo vệ học sinh trên môi trường mạng; Tổ chức tốt việc khám sức khỏe định kỳ, quản lý hồ sơ sức khỏe học sinh trên nền tảng số; chủ động phòng, chống dịch bệnh, tật, thừa cân, béo phì; quan tâm sức khỏe tâm thần học đường; tăng cường giáo dục thể chất, phòng, chống đuối nước và tai nạn thương tích.

“1.000 phòng học mới là chỗ học cho hàng chục nghìn học sinh; 288 tỷ đồng trang cấp sách giáo khoa là từng bộ sách đến tay các em. Suy cho cùng, mọi chủ trương, nhiệm vụ và chỉ tiêu của ngành chỉ thực sự có ý nghĩa khi được hiện thực hóa trong từng tiết dạy, từng bài học và từng sự tiến bộ của học sinh. Nhiệm vụ của chúng ta không chỉ là hoàn thành các chỉ tiêu trên báo cáo, mà quan trọng hơn là giúp mỗi học sinh của thành phố được phát triển thực chất, trưởng thành toàn diện và trở thành những công dân có ích cho xã hội’, ông Nguyễn Tấn Phát nhấn mạnh.

Khẳng định bản sắc riêng của giáo dục thành phố

Phó Chủ tịch UBND TP. HCM Nguyễn Mạnh Cường ghi nhận và đánh giá cao kết quả ngành giáo dục TP. HCM đạt được trong năm qua.

Ông Nguyễn Mạnh Cường đặc biệt đánh giá cao công tác cải cách hành chính của ngành giáo dục. Thành tích và kết quả đó thể hiện và minh chứng rõ nét nhờ sự tác động mạnh mẽ của của khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Toàn ngành GD-ĐT TP. HCM đã thực hiện nhiều giải pháp với quyết tâm cao nhất, tiếp tục bảo đảm cơ hội học tập cho người dân, duy trì vững chắc kết quả phổ cập giáo dục, phát triển giáo dục hòa nhập, không ngừng nâng cao chất lượng giáo dục và lan tỏa phong trào xây dựng xã hội học tập. Qua đó, khẳng định vị thế của thành phố trong mạng lưới các thành phố học tập toàn cầu.

Bên cạnh đó, ngành GD-ĐT cũng triển khai nhiều nhiệm vụ nhằm thể hiện và khẳng định bản sắc riêng của giáo dục thành phố. Trong đó có những định hướng như đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai, xây dựng trường học số, xây dựng không gian văn hóa Hồ Chí Minh trong trường học...

Trong năm học mới, ông Cường đề nghị toàn ngành GD-ĐT tiếp tục tập trung nâng cao chất lượng dạy và học, chú trọng chất lượng trường lớp, đội ngũ nhà giáo và môi trường giáo dục. Thành phố phấn đấu bảo đảm đủ trường lớp cho năm học 2026-2027, hướng tới tổ chức dạy học 2 buổi/ngày tại tất cả cơ sở giáo dục sớm hơn lộ trình đề ra. Đồng thời, việc sắp xếp mạng lưới trường học phải bảo đảm không ảnh hưởng đến việc học của học sinh.

Bên cạnh đó, TP.HCM đặt mục tiêu bảo đảm công bằng trong tiếp cận giáo dục, không để khoảng cách giữa khu vực trung tâm, vùng ven, ngoại thành và hải đảo trở thành rào cản đối với cơ hội học tập của trẻ em. Các chính sách hỗ trợ học sinh cần được triển khai thực chất, hiệu quả, góp phần xây dựng TP. HCM trở thành một xã hội học tập hiện đại.

Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Thường trực Bộ GD-ĐT Phạm Ngọc Thưởng đánh giá TP. HCM tiếp tục là điểm sáng, đi đầu trong chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dạy tiếng Anh và nhiều lĩnh vực khác.

Ông cũng đánh giá cao tinh thần chia sẻ, nghĩa tình của ngành giáo dục thành phố với các địa phương trên cả nước. Không chỉ chia sẻ kinh nghiệm quản lý, chuyên môn, phương pháp dạy học, học sinh và giáo viên TP HCM còn tích cực hỗ trợ đồng nghiệp, học sinh các địa phương khi xảy ra thiên tai, bão lũ. Hàng chục tỉ đồng đã được quyên góp, góp phần lan tỏa truyền thống nghĩa tình của người dân thành phố”, Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng nhấn mạnh.

Thứ trưởng cho rằng với những kết quả đạt được, giáo dục TP HCM không thể bằng lòng mà cần quyết tâm cao hơn. TP. HCM là địa phương “dạy thật, học thật, kết quả thật”, đồng thời ghi nhận tinh thần mạnh dạn đổi mới, dám nghĩ, dám làm của các cơ sở giáo dục. Nhiều mô hình của TP. HCM đã đi trước và trở thành định hướng chung của cả nước, như đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai, chuyển đổi số trong quản lý và dạy học, tạo điều kiện để mỗi học sinh lựa chọn một môn thể thao phù hợp để tập luyện. Đây là những minh chứng cho năng lực đổi mới của giáo dục thành phố”, Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng nhấn mạnh.

Thứ trưởng đề nghị ngành GD-ĐT TP. HCM tiếp tục phát huy kết quả đã đạt được. Bên cạnh đổi mới về giáo dục, toàn ngành cần tiếp tục quan tâm, chăm lo cho đội ngũ cán bộ quản lý và nhà giáo, bởi đây là lực lượng có vai trò quyết định đến chất lượng giáo dục. TP.HCM luôn chú trọng các chính sách về tiền lương, chế độ đãi ngộ để động viên, tạo điều kiện cho đội ngũ yên tâm công tác. Đồng thời, cùng với sự quan tâm của thành phố, các thầy cô cũng cần nâng cao tinh thần trách nhiệm, không ngừng đổi mới và nỗ lực nâng cao chất lượng giáo dục.

Tại hội nghị, Sở GD-ĐT TP. HCM đã vinh dự nhận Cờ thi đua của Chính phủ; Cờ thi đua của Bộ GD-ĐT; được tuyên dương tập thể Lao động xuất sắc năm học 2025-2026. Nhiều cá nhân có thành tích xuất sắc cũng được tuyên dương, khen thưởng.