Đề xuất sửa chương trình giáo dục thường xuyên: Cập nhật nội dung 3 môn học

Theo dự thảo, chương trình giáo dục thường xuyên cấp THCS sẽ được sửa đổi, bổ sung một số nội dung môn Lịch sử và Địa lí. Ở cấp THPT, các nội dung được điều chỉnh thuộc ba môn Lịch sử, Địa lí và Giáo dục kinh tế và pháp luật.

Tăng yêu cầu học sinh vận dụng kiến thức lịch sử

Ở môn Lịch sử cấp THCS, dự thảo điều chỉnh theo hướng nhấn mạnh hơn việc nhận diện, khai thác tư liệu và phân tích các sự kiện, nhân vật, quá trình lịch sử.

Học sinh được yêu cầu không chỉ trình bày kiến thức mà còn biết giải thích mối quan hệ giữa các yếu tố lịch sử, so sánh, nhận xét và vận dụng kiến thức để lý giải những vấn đề trong học tập, thực tiễn cuộc sống và các vấn đề thời sự đang diễn ra ở Việt Nam và thế giới.

Một số yêu cầu cụ thể ở các lớp cũng được điều chỉnh. Chẳng hạn, lớp 6 chuyển từ yêu cầu “phân biệt” các khái niệm, ý nghĩa và giá trị của nguồn sử liệu sang yêu cầu nhận diện các nguồn tư liệu cơ bản và giá trị của chúng trong học tập lịch sử.

Ở lớp 7, nội dung lịch sử Trung Quốc được mở rộng từ thế kỷ III trước Công nguyên đến giữa thế kỷ XIX, thay vì bắt đầu từ thế kỷ VII như chương trình hiện hành.

Chương trình Địa lí cập nhật nội dung về biển, vùng kinh tế

Ở môn Địa lí cấp THCS, dự thảo bổ sung yêu cầu học sinh xác định vị trí, phạm vi vùng biển và hải đảo Việt Nam; xác định trên bản đồ các mốc đường cơ sở, đường phân chia Vịnh Bắc Bộ giữa Việt Nam và Trung Quốc; đồng thời phân tích những thuận lợi, khó khăn đối với phát triển kinh tế và bảo vệ chủ quyền, các quyền và lợi ích hợp pháp của Việt Nam ở Biển Đông.

Ở lớp 9, một số nội dung về vùng kinh tế được sắp xếp lại. Dự thảo bãi bỏ nội dung về một số vùng kinh tế trọng điểm và Duyên hải Nam Trung Bộ, Tây Nguyên ở cách tổ chức cũ, đồng thời đưa vào nội dung mới về Vùng Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên (Nam Trung Bộ) với các yêu cầu về vị trí, điều kiện tự nhiên, dân cư, văn hóa, các ngành kinh tế và vấn đề môi trường.

Nội dung phát triển tổng hợp kinh tế biển đảo cũng được điều chỉnh theo hướng yêu cầu học sinh trình bày các vùng biển quốc gia, xác định một số đảo và các tỉnh có đảo; đồng thời phân tích mối quan hệ giữa phát triển kinh tế biển, bảo vệ môi trường và bảo vệ chủ quyền, các quyền và lợi ích hợp pháp của Việt Nam ở Biển Đông.

Lịch sử THPT bổ sung nội dung gắn với những thay đổi mới

Ở chương trình giáo dục thường xuyên THPT, môn Lịch sử được điều chỉnh ở nhiều lớp.

Đáng chú ý, lớp 10 bổ sung nội dung về cơ sở hình thành các nền văn minh Ai Cập, Trung Hoa, Ấn Độ, Hy Lạp - La Mã và thời Phục hưng. Học sinh cũng được yêu cầu biết sưu tầm, sử dụng tư liệu lịch sử để tìm hiểu văn minh Champa, Phù Nam và đề xuất giải pháp gìn giữ, phát huy các giá trị của các nền văn minh trên đất nước Việt Nam.

Ở lớp 10, nội dung về các bản Hiến pháp Việt Nam được cập nhật, bổ sung Hiến pháp năm 2013 sửa đổi, bổ sung năm 2025. Học sinh được yêu cầu tìm hiểu những nội dung sửa đổi, bổ sung và ý nghĩa của các thay đổi này.

Lớp 11 tiếp tục điều chỉnh chủ đề lịch sử bảo vệ chủ quyền, các quyền và lợi ích hợp pháp của Việt Nam ở Biển Đông. Lớp 12 cập nhật nội dung về quá trình bảo vệ Tổ quốc ở các vùng biên giới và đấu tranh bảo vệ chủ quyền quốc gia ở Biển Đông từ sau khi đất nước thống nhất.

Địa lí lớp 12 chú trọng lao động, kinh tế và địa phương

Ở môn Địa lí lớp 12, dự thảo bổ sung yêu cầu học sinh phân tích tình hình sử dụng lao động theo ngành và thành phần kinh tế; phân tích các hình thức tổ chức lãnh thổ nông nghiệp như trang trại, khu nông nghiệp công nghệ cao, vùng chuyên canh; đồng thời tìm hiểu các hình thức tổ chức lãnh thổ công nghiệp như khu công nghiệp, khu công nghệ cao.

Nội dung về du lịch cũng được điều chỉnh, yêu cầu học sinh phân tích sự phân hóa lãnh thổ du lịch và mối quan hệ giữa du lịch với phát triển bền vững. Việc học Địa lí địa phương được thể hiện cụ thể hơn thông qua yêu cầu trình bày vị trí địa lí, phạm vi lãnh thổ của tỉnh, thành phố dựa trên bản đồ địa phương và Việt Nam.

Cập nhật môn Giáo dục kinh tế và pháp luật

Dự thảo cũng sửa đổi, bổ sung một số nội dung môn Giáo dục kinh tế và pháp luật ở cấp THPT.

Ở lớp 10, yêu cầu về nền kinh tế được tách rõ thành hai nội dung: các hoạt động kinh tế và vai trò của các hoạt động này trong đời sống xã hội; các chủ thể của nền kinh tế và vai trò của từng chủ thể. Yêu cầu về thị trường cũng được điều chỉnh từ “liệt kê” sang “nhận biết” các loại thị trường và chức năng của thị trường.

Đáng chú ý, nội dung về Hiến pháp được cập nhật theo Hiến pháp năm 2013 sửa đổi, bổ sung năm 2025. Dự thảo yêu cầu học sinh tìm hiểu các nội dung cơ bản về chính trị, kinh tế, xã hội, văn hóa, giáo dục, khoa học, công nghệ, môi trường cũng như quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân.

Ở lớp 11, yêu cầu về lạm phát và thất nghiệp được diễn đạt lại theo hướng học sinh nắm được khái niệm và các loại lạm phát, thất nghiệp.

Dự thảo Thông tư được xây dựng trên cơ sở sửa đổi chương trình giáo dục thường xuyên cấp THCS ban hành kèm Thông tư 36/2021/TT-BGDĐT và chương trình giáo dục thường xuyên cấp THPT ban hành kèm Thông tư 12/2022/TT-BGDĐT. Tuy nhiên, tại bản dự thảo được cung cấp, số Thông tư, ngày ban hành và ngày có hiệu lực vẫn đang để trống.