Xe đạp điện được “độ” đủ kiểu, học sinh đối mặt nguy cơ mất an toàn

Tăng tốc độ để xe chạy nhanh hơn

Sau khi học hết tiểu học, em N.T.H. (học sinh THCS tại phường Tân Bình) được gia đình mua xe đạp điện để thuận tiện đi học. Ban đầu, chiếc xe có tốc độ vừa phải, phù hợp với việc di chuyển từ nhà đến trường H. Tuy nhiên, sau một thời gian sử dụng, nghe bạn bè rủ rê, H. bắt đầu tìm hiểu cách thay đổi một số bộ phận trên xe để xe chạy nhanh hơn.

Theo H., việc “độ” xe ban đầu xuất phát từ tâm lý muốn chiếc xe chạy mạnh và nhanh hơn. H. tìm hiểu thông tin trên mạng xã hội, hỏi bạn bè rồi tìm nơi sửa xe để thay đổi một số bộ phận.

Từ một chiếc xe phục vụ việc đi học, phương tiện của H. dần được thay đổi so với thiết kế ban đầu. Sau khi “độ”, xe của H. chạy nhanh hơn, không thua gì xe máy trên 50cc. Chỉ cần tăng ga nhẹ, chiếc xe lao rất nhanh.

“Em tự mang thay đổi kết cấu chứ cha mẹ chưa biết. Em chỉ muốn xe chạy nhanh nên không nghĩ hành động “độ” xe là vi phạm luật giao thông và tiềm ẩn nguy cơ gây tai nạn”, H. nói.

Tương tự, L.K.C. (học sinh THPT tại phường Xuân Hòa) cũng từng tìm hiểu việc thay đổi chiếc xe điện để tăng tốc độ.

Theo C., ban đầu em tìm kiếm thông tin trên mạng xã hội, xem các video chia sẻ về cách làm xe chạy nhanh hơn rồi hỏi thêm bạn bè. Sau đó, em mang xe đến tiệm yêu cầu thay đổi một số bộ phận trên xe, trong đó có những chi tiết liên quan đến động cơ và bộ điều khiển, nhằm giúp xe tăng tốc nhanh hơn.

Việc “độ” xe được một số bạn trẻ thực hiện chỉ vì muốn chiếc xe mạnh hơn, chạy nhanh hơn và tạo sự khác biệt so với xe nguyên bản. Sau mỗi lần thay đổi và quen với cảm giác xe tăng tốc nhanh, người sử dụng có thể tiếp tục muốn nâng cấp thêm.

Anh Nguyễn Văn Minh (chủ tiệm sửa xe đường Trường Chinh, phường Tân Bình), cho biết việc tự ý thay đổi các bộ phận như động cơ, bộ điều khiển, pin hoặc hệ thống điện có thể khiến chiếc xe không còn vận hành đúng theo thiết kế ban đầu. Khi công suất và tốc độ được nâng lên, nhưng khung xe, phanh, lốp và các bộ phận liên quan không được thiết kế để đáp ứng mức vận hành mới, nguy cơ mất an toàn sẽ tăng lên.

“Xe nguyên bản được nhà sản xuất tính toán tương đối đồng bộ giữa công suất, tốc độ, phanh, lốp và khung xe. Khi học sinh tự thay đổi một số bộ phận để xe chạy nhanh hơn, sự cân bằng này có thể bị phá vỡ, dễ gây tai nạn giao thông”, anh Minh phân tích.

Đằng sau những chiếc xe được “độ” của học sinh

Tại TP. HCM, trong năm học 2025-2026 đã xảy ra nhiều vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng liên quan đến học sinh đi xe đạp điện. Mới đây nhất, khoảng 14 giờ 16 ngày 28/3, em P.T.T. (15 tuổi, ở phường Trung Mỹ Tây) điều khiển xe đạp điện lưu thông trên đường Huỳnh Thị Hai. Trong lúc di chuyển, em học sinh không làm chủ được tay lái, tự ngã xuống đường rồi va chạm với xe tải chạy hướng ngược lại. Dù được đưa đi cấp cứu nhưng nữ sinh không qua khỏi. Qua kiểm tra, cơ quan chức năng phát hiện chiếc xe đạp điện của em đã bị “độ” để tăng tốc độ. Thời điểm xảy ra tai nạn, em cũng không đội mũ bảo hiểm.

Điểm chung trong câu chuyện của của những học sinh “độ” xe là chiếc xe ban đầu được phụ huynh mua với mục đích rất đơn giản: giúp con chủ động đến trường. Nhiều cha mẹ nghĩ rằng chỉ cần lựa chọn một phương tiện phù hợp với lứa tuổi, nhắc con đội mũ bảo hiểm và đi đúng đường là đủ. Tuy nhiên, phương tiện có thể thay đổi trong quá trình sử dụng trong khi phụ huynh không nghĩ con mình “độ” xe hoặc không biết những thay đổi mà con đã thực hiện.

Trong khi đó, với học sinh, việc “độ” xe đôi khi bắt đầu từ những thay đổi tưởng như nhỏ. Từ mong muốn xe chạy nhanh hơn, các em có thể tìm đến những nơi sửa chữa, mua linh kiện hoặc học cách can thiệp vào phương tiện qua những nội dung được chia sẻ trên mạng. Điều này đặt ra một vấn đề khác: quản lý phương tiện của con không chỉ dừng lại ở thời điểm phụ huynh mua xe.

Từ những vụ tai nạn thương tâm, Thiếu tá Phan Thành Nghĩa - Bí thư Chi đoàn Trạm CSGT Đa Phước khuyến cáo học sinh, phụ huynh cần chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ liên quan đến điều khiển xe đạp điện. Mọi người tuyệt đối không “độ chế” xe đạp điện, không thay đổi động cơ - pin trái phép. Khi tham gia giao thông, kể cả đi xe đạp điện phải trang bị và sử dụng mũ bảo hiểm đạt chuẩn, không chở quá số người quy định, không sử dụng điện thoại khi điều khiển phương tiện. Nhà trường cần tăng cường giáo dục, đưa nội dung phân biệt xe đạp điện - xe máy điện - mô tô điện vào hoạt động ngoại khóa, phối hợp cùng lực lượng chức năng tuyên truyền để nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của học sinh.

Thầy Phạm Tấn Phước, Hiệu trưởng Trường THCS Nguyễn Bỉnh Khiêm (xã Nhà Bè) khuyên học sinh điều khiển phương tiện đúng độ tuổi, có trách nhiệm và luôn đặt an toàn lên hàng đầu. Học sinh cần tuân thủ quy định giao thông, không xô đẩy, vượt ẩu, chở quá số người quy định và luôn đội mũ bảo hiểm khi tham gia giao thông.

Đối với xe đạp điện, học sinh cần sử dụng cẩn thận, quan sát kỹ trong quá trình di chuyển, tuyệt đối không tự ý thay đổi kết cấu, tăng tốc độ của xe. Khi qua đường, các em cần đi đúng phần đường và băng qua tại vạch dành cho người đi bộ. “Thà rằng chúng ta trễ vài giây để tránh hối hận cả cuộc đời”, thầy Phước nhắn nhủ.

BOX: Một chiếc xe điện có thể bắt đầu từ sự lựa chọn của cha mẹ nhưng lại thay đổi theo cách mà chính cha mẹ không biết. Vì vậy, bên cạnh việc hướng dẫn con chấp hành quy định giao thông, phụ huynh cũng cần quan tâm đến chiếc xe con đang sử dụng, cách con bảo dưỡng, sửa chữa và những thay đổi trên phương tiện. Bởi sau cánh cổng trường, một cuộc “độ xe” tưởng như chỉ để chạy nhanh hơn có thể kéo theo những rủi ro mà học sinh chưa đủ kinh nghiệm để lường trước.