Nhà thơ Bảo Ngọc: “Không ai có thể bắt chước được nụ cười hạnh phúc”

Hạnh phúc bắt đầu từ sự tôn trọng những khác biệt

Ngày 16/10, vòng Chung khảo Cuộc thi “Viết và bình chọn Trường học hạnh phúc 2026” mùa 2 diễn ra với sự tham gia đánh giá của các giám khảo giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực giáo dục, văn học và truyền thông. Tham gia chấm thi, nhà thơ Bảo Ngọc - Phó Chủ tịch Hội đồng văn học thiếu nhi, Hội nhà văn Việt Nam có cơ hội tiếp cận những câu chuyện, góc nhìn của học sinh về hạnh phúc dưới mái trường, qua đó cảm nhận sâu sắc hơn những mong muốn chân thành của các em về môi trường học tập.

Từ góc nhìn của một người sáng tác văn học thiếu nhi, nhà thơ Bảo Ngọc cho rằng cách học sinh định nghĩa hạnh phúc trong các bài dự thi rất gần gũi với những nhu cầu tinh thần của trẻ em. Đó là được chia sẻ, lắng nghe, trân trọng và đón nhận đúng với con người mình. Mỗi đứa trẻ đều có cá tính, thế mạnh và cả những điểm chưa hoàn thiện riêng. Vì vậy, một ngôi trường hạnh phúc không chỉ tạo ra không gian yêu thương, sẻ chia mà còn cần biết tôn trọng sự khác biệt, để mỗi học sinh có cơ hội phát triển và khẳng định dấu ấn cá nhân.

Điều quan trọng là các em không phải cố gắng trở thành một hình mẫu nào đó mới được ghi nhận, mà được khích lệ để phát triển những khả năng tốt đẹp vốn có của mình.

“Nơi yêu thương, nơi chia sẻ thì học trò nào cũng mong muốn, nhưng nơi các em được tỏa sáng bằng chính dấu ấn cá nhân mới làm nên điều khác biệt và đặc biệt của một ngôi trường mang tên Hạnh Phúc” - nhà thơ Bảo Ngọc chia sẻ.

Trong số những thông điệp được thể hiện qua các bài dự thi, nhà thơ Bảo Ngọc đặc biệt ấn tượng với câu nói của một em học sinh: “Không ai có thể bắt chước được nụ cười hạnh phúc”. Câu nói giản dị ấy chứa đựng một sự cảm nhận rất tinh tế của trẻ thơ. Nụ cười có thể giống nhau ở dáng vẻ bên ngoài, nhưng niềm hạnh phúc thực sự thì không thể vay mượn hay bắt chước. Khi một đứa trẻ cảm thấy mình được yêu thương, được tôn trọng và an toàn trong môi trường học đường, niềm vui ấy sẽ tự nhiên hiện diện trong ánh mắt, nụ cười và cả sự háo hức mỗi ngày đến lớp.

Bởi vậy, hạnh phúc của học sinh không chỉ được đo bằng những thành tích hay điều kiện vật chất mà còn thể hiện ở cảm nhận của chính các em về ngôi trường mình đang gắn bó. Một ngôi trường hạnh phúc trước hết phải là nơi trẻ em thực sự cảm thấy an toàn, được thấu hiểu, được khích lệ được trao tặng và đón nhận yêu thương.

Cuộc thi đánh thức trách nhiệm của người lớn đối với hạnh phúc trẻ em

Đánh giá ý nghĩa của Cuộc thi “Viết và bình chọn Trường học hạnh phúc 2026”, nhà thơ Bảo Ngọc cho rằng giá trị lớn nhất không chỉ nằm ở việc lan tỏa những câu chuyện đẹp mà còn ở khả năng khơi dậy ý thức trách nhiệm của những người làm giáo dục.

Ngay từ tên gọi, cuộc thi đã gợi nhắc mỗi thầy cô, mỗi cán bộ quản lý giáo dục về một mục tiêu quan trọng: xây dựng ngôi trường thực sự mang lại hạnh phúc cho học sinh. Điều đáng quý hơn cả là cuộc thi tạo cơ hội để trẻ em cất lên tiếng nói của mình, để người lớn có thể lắng nghe và hiểu rõ hơn những điều các em thực sự mong muốn.

“Cuộc thi không chỉ mang ý nghĩa truyền thông mà còn đánh thức trách nhiệm của những người lớn, những người làm giáo dục”, nhà thơ Bảo Ngọc nhấn mạnh.

Từ hai chữ “dạy” và “dỗ” trong cách nói quen thuộc “dạy dỗ”, nhà thơ Bảo Ngọc gợi mở một góc nhìn giàu ý nghĩa về giáo dục. Nếu “dạy” là hành trình trang bị tri thức, bồi đắp nhân cách và phát triển năng lực cho học sinh thì “dỗ” còn hàm chứa sự dẫn dắt bằng tình yêu thương, sự kiên nhẫn và lòng bao dung. “Dỗ” không có nghĩa là nuông chiều, mà là biết thấu hiểu, động viên và nâng đỡ trẻ em, nhất là khi các em gặp khó khăn hoặc lỡ phạm phải lỗi lầm.

Nhà thơ Bảo Ngọc chia sẻ: "Trong quá trình chấm giải, tôi cũng  đặc biệt xúc động trước bài viết của em Khánh Ngọc (Thanh Hóa). Tình cờ nghe mẹ và cô hiệu trưởng trăn trở tìm cách khích lệ một tập thể lớp có nhiều bạn nhút nhát, học lực còn hạn chế, Khánh Ngọc đã chủ động xin rời lớp “chuyên” để đồng hành cùng các bạn. Bằng việc cùng nhau đọc sách, ôn tập và tham gia các hoạt động tập thể, em đã giúp các bạn dần vượt qua sự tự ti, tiến bộ và giành được những giải thưởng bất ngờ.

Với tôi, đây là một điểm sáng đặc biệt của cuộc thi. Trẻ em cảm nhận ngôi trường hạnh phúc không chỉ bởi được thầy cô yêu thương, dìu dắt, mà chính các em cũng có thể trở thành người mang lại hạnh phúc cho bạn bè và thầy cô. Nếu không được nuôi dưỡng trong một gia đình giàu tình yêu thương, một mái trường ấm áp, làm sao Khánh Ngọc có được một tâm hồn đẹp và biết sống vì người khác đến thế? Sự sẻ chia hồn nhiên mà đầy trách nhiệm ấy khiến tôi xúc động. Bản thân câu chuyện đẹp ấy đã nói thay , nói hay 1 cách thuyết phục hơn mọi khái niệm đưa ra về ngôi trường hạnh phúc".

Theo chị, giáo dục không thể chỉ dừng lại ở việc truyền đạt kiến thức mà còn cần sự đồng hành về tinh thần. Sự kết hợp hài hòa giữa “dạy” và “dỗ” góp phần tạo nên một môi trường giáo dục nhân văn, nơi trẻ em vừa được mở mang tri thức, vừa tìm thấy sự tin cậy, cảm thông và những điểm tựa cần thiết trong hành trình trưởng thành.

Chị cũng kỳ vọng cuộc thi sẽ giúp phụ huynh nhận thức rõ hơn vai trò của mình trong việc đồng hành cùng con. Gia đình và nhà trường là hai môi trường quan trọng góp phần hình thành nhân cách và nuôi dưỡng đời sống tinh thần của trẻ.

Khi được sống trong một mái nhà giàu tình yêu thương và học tập tại một ngôi trường biết tôn trọng, lắng nghe, các em sẽ có thêm điều kiện phát huy khả năng, nuôi dưỡng sự tự tin và biết trao đi những giá trị tốt đẹp mà mình được đón nhận.

Từ đó, nhà thơ Bảo Ngọc bày tỏ mong muốn cuộc thi không chỉ dừng lại ở việc tôn vinh những bài viết hay hoặc những mô hình trường học tiêu biểu, mà còn góp phần thúc đẩy những thay đổi thực chất trong nhận thức và hành động của người lớn. Những điều học sinh gửi gắm qua từng trang viết cần được lắng nghe, suy ngẫm và từng bước hiện thực hóa trong đời sống học đường.

Một đứa trẻ được lớn lên trong môi trường hạnh phúc sẽ có thêm nền tảng để phát triển những phẩm chất tốt đẹp, biết yêu thương, tôn trọng bản thân và những người xung quanh. Vì lẽ đó, xây dựng trường học hạnh phúc không chỉ là nhiệm vụ của riêng ngành giáo dục mà còn là trách nhiệm chung của gia đình và cộng đồng trong hành trình chăm sóc, bảo vệ và nuôi dưỡng thế hệ tương lai.