Đề xuất tăng trách nhiệm bảo vệ trẻ em từ cấp cơ sở

Cần bố trí nhân lực chuyên trách bảo vệ trẻ em

Góp ý hoàn thiện dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trẻ em tại Phiên thảo luận Tổ trong khuôn khổ Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, đại biểu Nguyễn Thanh Xuân - Đoàn ĐBQH TP. Huế cho biết, tại khoản 14 Điều 1, dự thảo quy định UBND cấp xã giao nhiệm vụ cụ thể về thực hiện quyền trẻ em, bố trí người làm công tác bảo vệ trẻ em trong số nhân lực thuộc quyền quản lý.

Tuy nhiên, theo đại biểu, quy định này chưa khắc phục được những hạn chế lớn trong thực tiễn, khi đội ngũ làm công tác trẻ em cấp xã chủ yếu kiêm nhiệm, thường xuyên thay đổi và thiếu kỹ năng chuyên sâu về công tác xã hội.

Trong khi đó, dự thảo giao cấp xã nhiều trách nhiệm quan trọng, từ tiếp nhận tố giác, xác minh nguy cơ theo khoản 2 Điều 51, đề nghị tòa án cách ly trẻ em theo khoản 3 Điều 52 đến định kỳ đánh giá việc chăm sóc thay thế tại Điều 68.

Đại biểu Quốc hội Nguyễn Thanh Xuân đề nghị sửa đổi, bổ sung khoản 4 Điều 90 Luật Trẻ em theo hướng UBND cấp xã phân công cán bộ, công chức hoặc người hoạt động không chuyên trách làm đầu mối công tác bảo vệ trẻ em. Người đảm nhiệm công việc này phải được bồi dưỡng tiêu chuẩn về chuyên môn, công tác xã hội, được hưởng phụ cấp trách nhiệm theo quy định của Chính phủ; đồng thời, ngân sách nhà nước bảo đảm kinh phí hoạt động bảo vệ trẻ em ở cấp cơ sở.

Cũng góp ý về Luật Trẻ em, đại biểu Phạm Hùng Thắng - Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình thống nhất chủ trương phổ cập giáo dục mầm non và chính sách hỗ trợ trẻ em trong độ tuổi phổ cập. Tuy nhiên, đại biểu cho rằng cần làm nổi bật hơn trách nhiệm bảo đảm cơ hội tiếp cận giáo dục đối với trẻ em khuyết tật và trẻ em ở địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, đặc biệt khó khăn.

Đây là những nhóm trẻ thường gặp trở ngại về khoảng cách địa lý, cơ sở vật chất, điều kiện chăm sóc và giáo dục hòa nhập. Nếu chính sách chỉ được đánh giá qua tỷ lệ phổ cập chung mà thiếu nguyên tắc ưu tiên, hỗ trợ riêng, khoảng cách trong tiếp cận giáo dục có thể tiếp tục tồn tại.

Vì vậy, đại biểu đề nghị bổ sung vào khoản 5 Điều 44 nguyên tắc Nhà nước có chính sách ưu tiên hỗ trợ trẻ em khuyết tật, trẻ em sinh sống tại vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, đặc biệt khó khăn được tiếp cận giáo dục mầm non phù hợp. Mức hỗ trợ, đối tượng và phương thức triển khai giao Chính phủ quy định, bảo đảm thống nhất với pháp luật về giáo dục và khả năng cân đối nguồn lực.

Giảm thủ tục nhưng không giảm trách nhiệm bảo vệ người yếu thế

Cơ bản tán thành sự cần thiết sửa đổi, bổ sung 6 luật về y tế nhằm phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, tháo gỡ khó khăn trong tổ chức thực hiện và đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, đại biểu Trần Mạnh Huy - Đoàn ĐBQH TP. Đà Nẵng nhấn mạnh, giảm thủ tục không đồng nghĩa với giảm trách nhiệm bảo vệ những người yếu thế.

“Liệu trẻ em có được bảo vệ tốt hơn? Người khuyết tật có thuận lợi hơn trong tiếp cận chính sách và cơ hội việc làm? Người cao tuổi có được chăm sóc an toàn hơn? Người bệnh có được tiếp cận sớm hơn với thuốc mới, công nghệ điều trị tiên tiến, với chi phí hợp lý hơn?”, đại biểu đặt vấn đề.

Theo đại biểu Trần Mạnh Huy, tại Điều 1, dự thảo bãi bỏ Điều 56, Điều 57 của Luật Trẻ em, đồng thời sửa đổi Điều 58, Điều 59 theo hướng chuyển từ đăng ký hoạt động sang thông báo, tăng cường hậu kiểm đối với cơ sở cung cấp dịch vụ bảo vệ trẻ em. Tương tự, Điều 2 và Điều 5 sửa đổi các quy định về quản lý cơ sở chăm sóc người khuyết tật, người cao tuổi.

Đại biểu đề nghị làm rõ cơ chế phát hiện sớm và xử lý khi cơ sở chăm sóc không bảo đảm điều kiện chuyên môn, nhân lực hoặc xảy ra vi phạm nghiêm trọng; xác định rõ thẩm quyền can thiệp khẩn cấp, trách nhiệm bố trí nơi chăm sóc thay thế khi cơ sở bị đình chỉ, cũng như phương án bảo đảm chi phí phát sinh.

Từ đó, đại biểu kiến nghị hoàn thiện Điều 58, Điều 59 Luật Trẻ em; khoản 3 Điều 47 Luật Người khuyết tật và khoản 2 Điều 20 Luật Người cao tuổi theo hướng xác lập các nguyên tắc bắt buộc về an toàn, hậu kiểm theo mức độ rủi ro, xử lý vi phạm và bảo đảm chăm sóc liên tục khi cơ sở bị đình chỉ hoặc chấm dứt hoạt động./.