Bộ GD&ĐT và Bộ Công an tăng cường phối hợp phòng ngừa bạo lực học đường từ sớm

Kế hoạch hướng tới tăng cường phối hợp giữa các lực lượng liên quan, góp phần xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, kỷ cương, nhân văn.

Lấy giáo dục, hỗ trợ và cảm hóa học sinh làm giải pháp trọng tâm

Theo kế hoạch, việc phối hợp giữa hai ngành được thực hiện theo đúng chức năng, nhiệm vụ được giao, bảo đảm rõ người, rõ việc, rõ thời gian và rõ kết quả phối hợp.

Mục tiêu đặt ra là giảm các vụ bạo lực học đường, giảm các vụ việc xâm hại trẻ em là học sinh; đồng thời phòng ngừa sớm, không để các mâu thuẫn giữa học sinh kéo dài, tích tụ thành các vụ việc vi phạm pháp luật.

Các hoạt động trong kế hoạch hướng đến mục tiêu phòng ngừa từ gốc; lấy giáo dục, hỗ trợ và cảm hóa học sinh là giải pháp trọng tâm; xử lý nghiêm các hành vi vi phạm nhưng vẫn bảo đảm tính giáo dục, nhân văn và phù hợp với tâm lý lứa tuổi.

Việc triển khai cũng tuân thủ nguyên tắc lấy học sinh làm trung tâm, ưu tiên bảo vệ an toàn, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm, quyền và lợi ích hợp pháp của học sinh; đồng thời bảo đảm nguyên tắc hỗ trợ, giáo dục, phục hồi để giúp học sinh tiến bộ. Mọi thông tin liên quan đến học sinh phải được quản lý, sử dụng đúng mục đích phối hợp.

Kế hoạch tập trung vào 5 nhóm nhiệm vụ trọng tâm gồm: trao đổi thông tin nắm bắt tình hình; tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật; phòng ngừa và kiểm tra, giám sát; phối hợp xử lý các hành vi vi phạm; phối hợp xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh.

Nhà trường và công an cấp xã được yêu cầu thiết lập cơ chế phối hợp thường xuyên thông qua các cuộc họp giao ban định kỳ mỗi học kỳ hoặc khi cần thiết để trao đổi về tình hình an ninh, trật tự và những biểu hiện bất thường của học sinh.

Hai bên chủ động chia sẻ thông tin phục vụ công tác đánh giá, hỗ trợ và xử lý các vụ việc liên quan đến học sinh; trong đó, nhà trường cung cấp các thông tin cần thiết, còn lực lượng công an cập nhật các phương thức, thủ đoạn phạm tội mới, các loại ma túy mới có nguy cơ xâm nhập học đường.

Bên cạnh đó, Ban Giám hiệu nhà trường và Trưởng Công an cấp xã sẽ thiết lập đầu mối liên lạc trực tiếp để kịp thời tiếp nhận, trao đổi thông tin về các vụ việc như ẩu đả, tụ tập gây rối có liên quan đến học sinh nhằm phối hợp xử lý nhanh chóng, hiệu quả.

Công tác tuyên truyền cũng được đổi mới theo hướng tăng tính tương tác, phù hợp với tâm lý lứa tuổi học sinh, tập trung vào các nội dung về pháp luật, an toàn giao thông, an ninh mạng, phòng, chống ma túy, tác hại của thuốc lá điện tử, phòng, chống xâm hại trẻ em, bạo lực học đường, kỹ năng phòng cháy, chữa cháy, kỹ năng thoát hiểm và nhận diện các hành vi lừa đảo trên không gian mạng.

Thiết lập cơ chế phối hợp để phát hiện sớm và xử lý kịp thời các nguy cơ

Theo kế hoạch, lực lượng công an cơ sở nếu phát hiện các hội nhóm trực tuyến do học sinh lập có biểu hiện nói xấu, bôi nhọ, kích động bạo lực hoặc rủ rê đua xe sẽ thông báo, phối hợp cùng nhà trường ngăn chặn, quản lý và giáo dục.

Đồng thời, công an cơ sở hỗ trợ lực lượng bảo vệ nhà trường bảo đảm an toàn khu vực xung quanh trường học như cổng trường, quán nước, quán Internet, điểm trông giữ xe nhằm phát hiện học sinh tụ tập, mang theo hung khí hoặc điều khiển xe máy phân khối lớn khi chưa đủ điều kiện để kịp thời ngăn chặn, giáo dục.

Hai bên cũng phối hợp kiểm tra, xử lý nghiêm các dịch vụ xung quanh trường học bán thuốc lá điện tử, rượu, bia hoặc thực phẩm độc hại, không rõ nguồn gốc cho học sinh.

Đối với học sinh vi phạm pháp luật, nhà trường phân công một giáo viên chủ nhiệm trực tiếp phối hợp cùng gia đình theo dõi, giúp đỡ và thông báo cho công an cơ sở khi cần can thiệp, hỗ trợ.

Học sinh được hướng dẫn tham gia các hoạt động lao động có ý nghĩa giáo dục tại địa phương, các chiến dịch tình nguyện hoặc câu lạc bộ thể thao do Đoàn Thanh niên công an cơ sở tổ chức.

Cơ sở giáo dục cũng nghiên cứu đánh giá kết quả phối hợp thông qua các chỉ số cụ thể như mức độ thay đổi nhận thức của học sinh, hiệu quả các mô hình, số vụ việc được phát hiện, ngăn chặn từ sớm, các mô hình, cách làm hay được nhân rộng và hiệu quả truyền thông trên không gian mạng.

Kế hoạch quy định rõ việc phối hợp xử lý các hành vi vi phạm.

Đối với các vụ việc xảy ra trong nhà trường, nhà trường chủ trì xử lý giáo dục, kỷ luật theo quy định; trường hợp vụ việc có tính chất nghiêm trọng như gây thương tích nặng, cưỡng đoạt tài sản hoặc sử dụng ma túy sẽ báo cáo công an cơ sở để xử lý theo quy định.

Đối với các vụ việc xảy ra ngoài nhà trường liên quan đến học sinh, lực lượng công an cơ sở sẽ thông báo bằng văn bản đến cơ sở giáo dục nơi học sinh theo học để xử lý theo quy định của ngành giáo dục. Quá trình phối hợp phải bảo đảm bảo mật thông tin cá nhân của học sinh và gia đình theo quy định pháp luật.

Bên cạnh đó, kế hoạch yêu cầu phối hợp triển khai các hoạt động giáo dục lịch sử dân tộc, truyền thống cách mạng, đạo đức, lối sống, văn hóa ứng xử và kỹ năng giải quyết xung đột trong trường học; hỗ trợ xây dựng mạng lưới giáo viên chủ nhiệm, giáo viên tư vấn tâm lý, cán bộ Đoàn, Đội làm lực lượng nòng cốt trong công tác phòng ngừa.

Đồng thời, tăng cường các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao, câu lạc bộ kỹ năng sống; rà soát các quy định hiện hành và đề xuất bộ tiêu chí đánh giá trường học không bạo lực làm cơ sở xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh.

Đến hết năm 2026, hai ngành sẽ triển khai các hoạt động tuyên truyền trực quan về phòng, chống bạo lực học đường, kỹ năng nhận diện nguy cơ trên không gian mạng, xây dựng các mô hình tự quản tại một số địa phương và hướng dẫn các cơ sở giáo dục thực hiện quy trình phối hợp liên ngành trong phòng ngừa, phát hiện sớm và xử lý các vụ việc liên quan đến học sinh.