06:00 08/08/2026

Sữa mẹ, "liều thuốc" quý cho những em bé chào đời sớm

Sữa mẹ - nguồn dinh dưỡng quý giá cho trẻ sinh non

Sinh con khi thai mới hơn 30 tuần, người mẹ trẻ chưa kịp ôm con đã phải chứng kiến em bé được chuyển thẳng vào lồng ấp để giành giật sự sống. Trong những ngày tháng đầy lo âu ấy, từng giọt sữa mẹ không chỉ là nguồn dinh dưỡng quý giá mà còn tiếp thêm hy vọng cho hành trình điều trị của con.

Sản phụ nghẹn lòng khi con sinh non phải điều trị trong lồng ấp

Tiếng máy thở đều đều vang lên trong Khoa Sơ sinh, Bệnh viện Nhi Trung ương. Sau lớp kính của chiếc lồng ấp, bé trai chỉ nặng hơn 1kg nằm im lặng với nhiều dây truyền và thiết bị hỗ trợ. Mỗi ngày, người mẹ trẻ chỉ có thể đứng lặng nhìn con qua ô cửa nhỏ, mong từng giờ, từng ngày con đủ sức khỏe để được bế về nhà.

Chị N.T.H. (26 tuổi, quê Thanh Hóa) chưa bao giờ nghĩ hành trình làm mẹ của mình lại bắt đầu bằng những ngày dài ngập trong lo lắng. Mang thai mới hơn 30 tuần, chị bất ngờ có dấu hiệu chuyển dạ sớm. Dù được các bác sĩ nỗ lực giữ thai, chị vẫn phải sinh mổ cấp cứu để đảm bảo an toàn cho cả mẹ và con.

IMG_4597
Sản phụ đang ấp con trong lồng ngực. (Ảnh: Thiền Tâm)

"Khi tỉnh dậy sau ca mổ, điều đầu tiên tôi hỏi là con đâu? Mọi người chỉ nói con đã được chuyển đi cấp cứu. Đến lúc nhìn thấy con trong lồng ấp với rất nhiều dây máy, tôi không cầm được nước mắt. Tôi chỉ ước mình có thể ôm con một lần", chị H. xúc động chia sẻ.

Những ngày đầu sau sinh, chị gần như không có thời gian nghỉ ngơi. Dù vết mổ còn đau, chị vẫn đều đặn hút sữa theo hướng dẫn của nhân viên y tế để gửi vào Khoa Sơ sinh. Với chị, từng giọt sữa mẹ lúc này chính là "liều thuốc" quý giá nhất dành cho con.

Có những hôm lượng sữa rất ít do căng thẳng và mất ngủ, chị lại tự động viên bản thân cố gắng ăn uống, nghỉ ngơi để duy trì nguồn sữa. Mỗi lần điều dưỡng thông báo con đã dung nạp được thêm vài mililit sữa mẹ, chị lại thấy có thêm hy vọng.

Gia đình chị vốn làm nông, kinh tế không khá giả. Từ ngày con phải điều trị dài ngày tại Hà Nội, mọi chi phí sinh hoạt đều tăng lên. Chồng chị vừa chăm vợ, vừa tất bật đi lại giữa bệnh viện và phòng trọ, tranh thủ nhận thêm việc để có tiền trang trải.

"Dù khó khăn thế nào, vợ chồng tôi cũng chỉ mong con khỏe mạnh. Chỉ cần con tăng được vài chục gam mỗi ngày là cả nhà đều vui như nhận được món quà lớn", chị H. nói.

Ngân hàng Sữa mẹ tiếp thêm cơ hội sống cho trẻ sinh non

Đối với trẻ sinh non, đặc biệt là những em bé chào đời khi mới 26-30 tuần tuổi thai, từng giọt sữa mẹ trong những ngày đầu đời không chỉ là nguồn dinh dưỡng mà còn được ví như "liều thuốc" giúp tăng sức đề kháng, bảo vệ hệ tiêu hóa non nớt và giảm nguy cơ mắc nhiều biến chứng nguy hiểm. Tại Bệnh viện Nhi Trung ương, Ngân hàng Sữa mẹ ra đời từ năm 2022 đã trở thành "cầu nối yêu thương", đưa nguồn sữa mẹ hiến tặng đến hàng nghìn trẻ sơ sinh có mẹ chưa kịp có sữa hoặc không đủ sữa nuôi con.

Theo điều dưỡng Vũ Thị Mai Hương - Trưởng khoa Khám cấp cứu, Ngân hàng Sữa mẹ, Trung tâm Sơ sinh, Bệnh viện Nhi Trung ương, phần lớn trẻ được điều trị tại trung tâm là trẻ sinh non, cực non, cân nặng rất thấp. Nhiều trường hợp mẹ vẫn đang điều trị sau sinh ở tuyến dưới hoặc chưa thể tiết sữa ngay, trong khi trẻ cần được sử dụng sữa mẹ từ những giờ đầu sau sinh.

IMG_4611
Đối với trẻ sinh non sữa mẹ như "cứu cánh" để có đủ dinh dưỡng vượt qua những tháng ngày đầu đời. (Ảnh: Thiền Tâm)

"Đó là lý do Bệnh viện Nhi Trung ương thành lập Ngân hàng Sữa mẹ từ năm 2022 nhằm bảo đảm nguồn sữa mẹ an toàn, kịp thời cho những em bé có nhu cầu cấp thiết. Sau gần 4 năm hoạt động, ngân hàng sữa đã trở thành nguồn hỗ trợ quan trọng đối với công tác điều trị trẻ sơ sinh", điều dưỡng Mai Hương chia sẻ.

Để mỗi giọt sữa đến với trẻ đều an toàn tuyệt đối, Ngân hàng Sữa mẹ áp dụng quy trình kiểm soát nghiêm ngặt. Trước khi hiến sữa, các bà mẹ phải được sàng lọc sức khỏe và có kết quả âm tính với các bệnh truyền nhiễm như HIV, viêm gan B, viêm gan C và giang mai. Người hiến cũng được hướng dẫn kỹ về vệ sinh, cách vắt và bảo quản sữa.

Sau khi tiếp nhận, sữa được bảo quản trong tủ đông chuyên dụng, sau đó trải qua các bước rã đông, thanh trùng, lấy mẫu xét nghiệm vi sinh trước và sau thanh trùng. Chỉ khi kết quả kiểm định đạt tiêu chuẩn, nguồn sữa mới được chia thành từng khẩu phần nhỏ theo đúng chỉ định của bác sĩ để cấp phát cho từng trẻ.

Điều dưỡng Mai Hương cho biết thêm, phần lớn nguồn sữa hiện nay đến từ các bà mẹ ngoài cộng đồng. Nhiều người sau khi biết đến Ngân hàng Sữa mẹ qua website bệnh viện, nhân viên y tế hoặc lời giới thiệu của những bà mẹ khác đã chủ động đăng ký hiến sữa.

IMG_4823
Điều dưỡng Vũ Thị Mai Hương - Trưởng khoa Khám cấp cứu, Ngân hàng Sữa mẹ, Trung tâm Sơ sinh, Bệnh viện Nhi Trung ương.

"Chúng tôi luôn tâm niệm với thông điệp: 'Bạn có thể sinh ra một em bé nhưng có thể là mẹ của nhiều em bé'. Chính thông điệp ấy đã chạm đến trái tim rất nhiều bà mẹ. Có những người sẵn sàng hiến hàng chục lít sữa để giúp các em bé sinh non mà họ chưa từng gặp mặt", bà nói.

Theo điều dưỡng Vũ Thị Mai Hương, để nhiều trẻ sinh non được hưởng lợi hơn nữa từ nguồn sữa mẹ, rất cần sự chung tay của cộng đồng và công tác truyền thông để nhiều bà mẹ biết đến chương trình hiến sữa. "Mỗi giọt sữa được trao đi không chỉ là món quà dinh dưỡng mà còn là cơ hội giúp những em bé sinh non có thêm sức mạnh để vượt qua những ngày tháng đầu đời đầy thử thách", bà nhấn mạnh./.